عبارت «دژ تسخیرناپذیر» معمولاً در متنهای ادبی، تاریخی و فارسی مدرسه دیده میشود. این عبارت هم معنی واقعی دارد و هم میتواند به شکل کنایهای برای انسان یا گروهی مقاوم به کار برود.
دژ تسخیرناپذیر یعنی قلعه یا پناهگاهی بسیار محکم که دشمن نمیتواند آن را فتح، تصرف یا اشغال کند.
معنی واژه به واژه
دژ
یعنی قلعه، حصار یا جای محکم و دفاعی که برای محافظت ساخته میشود.
تسخیر
یعنی گرفتن، فتح کردن یا به دست آوردن جایی با زور و قدرت.
ناپذیر
پسوندی است که نشان میدهد انجام آن کار ممکن نیست؛ مثل شکستناپذیر یا نفوذناپذیر.
تسخیرناپذیر
یعنی چیزی که نمیتوان آن را گرفت، شکست داد یا تصرف کرد.
مفهوم کلی دژ تسخیرناپذیر
وقتی میگوییم جایی «دژ تسخیرناپذیر» است، یعنی آنقدر محکم، بلند، خوب محافظتشده یا دارای موقعیت سخت است که دشمن نمیتواند وارد آن شود یا آن را تصرف کند. در گذشته، بعضی قلعهها روی کوه، کنار صخره یا در جای سختگذر ساخته میشدند تا حمله به آنها دشوار باشد.
این عبارت فقط برای قلعه واقعی نیست. گاهی در نوشتهها میگوییم «اراده او دژی تسخیرناپذیر بود»؛ یعنی آن شخص بسیار مقاوم بود و به راحتی تسلیم نمیشد.
نکته املایی: شکل درست و روان این عبارت «دژ تسخیرناپذیر» است. بهتر است «تسخیرناپذیر» را با نیمفاصله یا بدون فاصله اضافی بنویسیم.
مترادفهای دژ تسخیرناپذیر
- قلعه شکستناپذیر
- قلعه نفوذناپذیر
- دژ محکم و استوار
- پناهگاه غیرقابل تصرف
- سنگر مقاوم
مثال با دژ تسخیرناپذیر
نمونه جملهها
- آن قلعه روی کوه ساخته شده بود و مانند دژی تسخیرناپذیر به نظر میرسید.
- دیوارهای بلند شهر، آن را به دژ تسخیرناپذیر تبدیل کرده بود.
- ایمان و اراده مردم مثل یک دژ تسخیرناپذیر در برابر سختیها ایستاد.
- در داستان، قهرمان باید راه ورود به دژ تسخیرناپذیر را پیدا میکرد.
جمعبندی
«دژ تسخیرناپذیر» یعنی قلعهای بسیار محکم و غیرقابل تصرف. در معنی استعاری، به هر چیز یا کسی گفته میشود که در برابر شکست، نفوذ یا تسلیم شدن بسیار مقاوم باشد.
نظرات