آرامگاه دو شاعر بزرگ و نامآور پارسی، حافظ و سعدی، در شهر زیبای شیراز (مرکز استان فارس) قرار دارد.
ایران زمین همواره خاستگاه شاعران و عارفان نامداری بوده که پایههای ادبیات جهان را استوار ساختهاند. در این میان، شمسالدین محمد حافظ شیرازی و مشرفالدین مصلحبنعبدالله سعدی شیرازی دو ستون اصلی شعر و غزل پارسی به شمار میروند. مزار این دو گوهر گرانبها در شهر شیراز، سالانه میلیونها شیفته شعر، هنر و فرهنگ را از سراسر جهان به سوی خود میکشاند و به همین سبب، شیراز به عنوان پایتخت شعر و ادب فارسی شناخته میشود.
حافظیه؛ زیارتگاه لسانالغیب در شمال شیراز
مکان دقیق و اتمسفر فرهنگی
آرامگاه شمسالدین محمد حافظ شیرازی، معروف به لسانالغیب، در شمال شهر شیراز و در منطقه مشهور به حافظیه (حدفاصل چهارراه ادبیات و چهارراه حافظیه) قرار گرفته است. این فضای باصفا مملو از درختان بهارنارنج و عطر گلهای فصلی است که فضایی کاملا عرفانی را ایجاد میکند.
بنای نخستین مقبره حدود ۶۵ سال پس از وفات حافظ توسط وزیر میرزا ابوالقاسم بابر گورکانی ساخته شد. اما کریمخان زند در سال ۱۱۸۹ هجری قمری تحولی بزرگ در آن ایجاد کرد؛ او تالاری با ۴ ستون سنگی یکپارچه بنا نمود و سنگ مرمر نفیس کنونی را بر مزار حافظ شیرازی قرار داد که اشعار خود شاعر با خط خوش بر آن حک شده است.
معماری باکوه حافظیه
ساختار امروزین حافظیه در سال ۱۳۱۵ شمسی به همت علیاصغر حکمت و با طراحی معمار برجسته فرانسوی، آندره گدار، بازطراحی و اجرا شد. گنبد مسی و زیبای آن که به شکل کلاه درویشان و قلندران ساختار یافته، روی ۸ ستون سنگی (به نشانه هشت درِ بهشت) استوار شده است. درون این گنبد با کاشیکاریهای معرق هفترنگ و اشعار عرفانی تزیین گردیده که نگاه هر بینندهای را به آسمان هدایت میکند.
سعدیه؛ گذر در گلستان و بوستان شیخ اجل
آرامگاه مشرفالدین مصلحبنعبدالله، معروف به شیخ اجل و سعدی شیرازی، در شمال شرقی شیراز، در انتهای بلوار بوستان و در کنار باغ تاریخی دلگشا واقع شده است. جالب است بدانید این مکان در اصل خانقاه، محل زندگی و عبادت سعدی در اواخر عمرش بوده و پس از مرگ نیز در همانجا به خاک سپرده شده است.
سیر تاریخی بنای سعدیه
بنای این آرامگاه پس از تخریبهای جدی در دوران صفوی، در زمان ساختوسازهای کریمخان زند به صورت یک عمارت دوطبقه آجری احیا شد. اما بنای مدرن و باشکوهی که امروزه به چشم میخورد، بین سالهای ۱۳۲۷ تا ۱۳۳۱ شمسی توسط مهندس محسن فروغی با همکاری علیاکبر صادق طراحی و به اجرا درآمد.
معماری سعدیه تلفیقی هنرمندانه از سنت ایرانی (با الهامگیری از ساختار کاخ چهلستون اصفهان) و معماری مدرن است. این بنا دارای یک ایوان ستوندار بلند، سقف کشیده، یک مکعب بیرونی با عظمت و گنبدی فیروزهای رنگ و چشمنواز است. دیوارهای داخلی آن نیز به کتیبههای سنگی گرانبها از گلستان و بوستان مزین شده است.
راهنمای دسترسی و فاصله حافظیه تا سعدیه
مسافرانی که به شیراز سفر میکنند معمولاً تمایل دارند در یک روز از هر دو آرامگاه بازدید کنند. برای برنامهریزی بهتر، توجه به نکات زیر سودمند است:
دو آرامگاه سعدی و حافظ در منطقه ۳ شهرداری شیراز قرار دارند و فاصله جادهای میان آنها حدود ۳.۵ کیلومتر است که با خودرو در شرایط عادی ترافیکی، کمتر از ۱۰ دقیقه طول میکشد.
برای رفتن به حافظیه میتوانید از وسایل نقلیه عمومی مانند اتوبوسهای پایانه چهلمقام یا ایستگاههای مترو اطلسی و ولیعصر (به همراه تاکسی رابط) استفاده کنید.
برای رفتن به سعدیه نیز باید مسیر بلوار هفتتنان و چهارراه دلگشا را به سمت انتهای بلوار بوستان طی نمایید که دسترسی راحتی دارد.
جواب پیشنهادی: آرامگاه سعدی و حافظ هر دو در شهر شیراز قرار دارند؛ حافظیه در بخش شمالی و سعدیه در بخش شمال شرقی این شهر واقع شدهاند و فاصله کوتاهی با یکدیگر دارند.
پرسشهای متداول کاربران
بر اساس آخرین ابلاغیههای رسمی ادارهکل میراث فرهنگی استان فارس، این مجموعهها همهروزه از ساعت ۸:۰۰ صبح تا ۲۱:۰۰ پذیرای بازدیدکنندگان هستند و گیشههای بلیتفروشی معمولاً تا ساعت ۲۰:۳۰ فعالیت میکنند. البته در ایام خاص مانند تعطیلات نوروز، این زمان معمولاً تا پاسی از شب تمدید میشود.
در نزدیکی حافظیه میتوانید از باغ جهاننما، موزه هفتتنان و دروازه قرآن بازدید کنید. آرامگاه سعدی نیز در جوار باغ تاریخی دلگشا قرار دارد و چشمه و قنات تاریخی سعدیه به همراه «حوض ماهی» معروف آن در دل خود مجموعه واقع شدهاند.
در مجموعه سعدیه، آرامگاه شوریده شیرازی (فصیحالملک)، شاعر نابینا و نامآور اواخر دوره قاجار قرار دارد. در محوطه حافظیه نیز مزار بسیاری از بزرگان ادب، عرفان و چهرههای برجسته تاریخی شیراز واقع شده است.
نظرات