سوگو

معنی ضرب المثل درخت تو گر بار دانش بگیرد به زیر آوری چرخ نیلوفری را

3 دقیقه مطالعه
ادبیات فارسی

معنی بیت درخت تو گر بار دانش بگیرد

این بیت از ناصر خسرو قبادیانی است و یکی از مشهورترین جمله‌های ادبی درباره قدرت دانش، خرد و خودسازی به شمار می‌آید.

پاسخ کوتاه: معنی بیت این است که اگر وجود انسان با دانش و آگاهی پربار شود، آن‌قدر توانمند می‌شود که می‌تواند بر سختی‌های روزگار و محدودیت‌های زندگی غلبه کند.

درخت تو گر بار دانش بگیرد، به زیر آوری چرخ نیلوفری را

توضیح استعاره‌ها

درخت تووجود انسان، ذهن، شخصیت و استعدادهای او.
بار دانشثمره آموختن، تجربه، خرد و بینش درست.
چرخ نیلوفریآسمان، روزگار، سرنوشت و دشواری‌های بزرگ زندگی.
به زیر آوردنچیره شدن، توانمند شدن و از پا ننشستن در برابر مشکل.

مفهوم کلی بیت

ناصر خسرو انسان را به درختی تشبیه می‌کند که اگر میوه‌اش دانش باشد، بلند و اثرگذار می‌شود. چنین انسانی فقط حفظ‌کننده اطلاعات نیست؛ می‌تواند بهتر تصمیم بگیرد، خود را بسازد و در برابر فشارهای زندگی تسلیم نشود.

نکته ادبی: «چرخ نیلوفری» در شعر فارسی کنایه از آسمان و گردش روزگار است. شاعر با اغراق هنری می‌گوید دانش می‌تواند انسان را از روزگار ناتوان‌تر نکند، بلکه او را بالاتر ببرد.

کاربرد امروزی

این بیت را برای تشویق به درس خواندن، پژوهش، مهارت‌آموزی و تلاش فکری به کار می‌برند. پیامش این است که دانش فقط برای نمره یا مدرک نیست؛ راهی برای قدرت گرفتن، انتخاب بهتر و ساختن آینده است.

ارزش دانش خودسازی امید به پیشرفت خردورزی غلبه بر سختی

برداشت برای انشا

  • انسان بی‌دانش مانند درخت بی‌بار است؛ ممکن است ایستاده باشد، اما ثمر زیادی ندارد.
  • دانش وقتی ارزشمند است که به فهم، عمل و تصمیم درست تبدیل شود.
  • کسی که می‌آموزد، در برابر مشکل‌ها ابزار بیشتری برای حل مسئله دارد.

جمع‌بندی: معنی ضرب‌المثل این است که دانش، وجود انسان را پربار و قدرتمند می‌کند. هرچه انسان آگاه‌تر و خردمندتر شود، توان بیشتری برای ساختن سرنوشت و عبور از سختی‌ها دارد.

تازه‌ترین مطالب

همه مطالب

پیشنهاد مطالعه

چند مطلب تصادفی از آرشیو سوگو، شاید این‌ها هم به کارتان بیاید.

نظرات

هنوز نظری ثبت نشده. اولین نفر باشید!