در تمرینهای «کلمات شعر را به ترتیب بچینید»، باید واژهها را طوری کنار هم بگذاریم که وزن، معنی و ترتیب اصلی بیت درست شود. در این پرسش، شاعر حافظ است.
پاسخ اصلی: ترتیب درست بیت حافظ این است:
ساقی و مطرب و می جمله مهیاست ولیعیش بی یار مهیا نشود، یار کجاست؟
معنی کوتاه: همه چیز برای شادی آماده است، اما بدون حضور یار، خوشی کامل نمیشود.
این بیت از کدام غزل حافظ است؟
این بیت از غزل حافظ با آغاز «ای نسیم سحر آرامگه یار کجاست» است. در این غزل، حافظ بارها با پرسش «کجاست؟» جای خالی محبوب، آرامش و دیدار را نشان میدهد.
ترتیب واژههای مهم بیت
- ساقی و مطرب و می: سه چیز مربوط به مجلس شادی و طرب.
- جمله مهیاست: یعنی همه آماده است.
- ولی: نشان میدهد که یک مانع یا کمبود وجود دارد.
- عیش بی یار: خوشی بدون حضور یار.
- مهیا نشود: کامل و آماده نمیشود.
- یار کجاست؟ پرسش اصلی بیت و پایان درست آن.
اگر در سؤال واژه «خواستگاری» آمده باشد
در بعضی پاسخها این پرسش با واژه «خواستگاری» دیده میشود. در همان حالت نیز جواب رایج همین بیت است: «ساقی و مطرب و می جمله مهیاست ولی / عیش بی یار مهیا نشود، یار کجاست؟»
یک پاسخ دیگر که گاهی همراه این سؤال میآید
اگر کلمات سؤال شما به «درود»، «نور»، «دل»، «پارسایان»، «شمع» و «خلوتگه» مربوط بود، ترتیب درست میتواند این بیت دیگر از حافظ باشد:
درودی چو نور دل پارسایانبدان شمع خلوتگه پارسایی
پس برای انتخاب جواب درست، به واژههایی که در سؤال داده شدهاند توجه کنید.
معنی بیت اصلی به زبان ساده
حافظ میگوید همه اسباب شادی حاضر است؛ ساقی هست، نوازنده هست و می هم آماده است. اما وقتی یار حضور ندارد، شادی واقعی شکل نمیگیرد. بنابراین مهمترین بخش خوشی، حضور محبوب است.
روش چیدن کلمات شعر
- اول فعلها و جملههای کامل را پیدا کنید؛ مثل «مهیاست» و «نشود».
- به معنی بیت دقت کنید؛ جمله باید مفهوم روشن داشته باشد.
- واژههای همگروه را کنار هم بگذارید؛ مثل «ساقی و مطرب و می».
- پایان بیت را با قافیه یا پرسش مشخص کنید؛ در اینجا «یار کجاست؟» پایان طبیعی بیت است.
پاسخ کوتاه برای نوشتن
پاسخ: ساقی و مطرب و می جمله مهیاست ولی / عیش بی یار مهیا نشود، یار کجاست؟
جمعبندی
جواب رایج «کلمات شعر را به ترتیب بچینید شاعر حافظ» این بیت است: «ساقی و مطرب و می جمله مهیاست ولی / عیش بی یار مهیا نشود، یار کجاست؟». اگر واژههای سؤال درباره «درودی»، «پارسایان» و «خلوتگه» بود، بیت دوم را بررسی کنید.
نظرات