سوگو

چهارضلعی که فقط دو ضلع موازی داشته باشد چه نام دارد؟

4 دقیقه مطالعه

چهارضلعی که فقط دو ضلع موازی داشته باشد چه نام دارد؟

پاسخ کوتاه: به چهارضلعی که فقط دو ضلع موازی داشته باشد «ذوزنقه» می‌گویند.

یعنی ذوزنقه فقط یک جفت ضلع موازی دارد؛ دو ضلع دیگر آن موازی نیستند.

در هندسه، چهارضلعی‌ها بر اساس شکل ضلع‌ها و زاویه‌ها نام‌گذاری می‌شوند. اگر یک چهارضلعی فقط یک جفت ضلع موازی داشته باشد، آن شکل ذوزنقه است. عبارت «فقط دو ضلع موازی» خیلی مهم است، چون متوازی‌الاضلاع، مستطیل، مربع و لوزی دو جفت ضلع موازی دارند و با ذوزنقه فرق می‌کنند.

تعریف ساده ذوزنقه

ذوزنقه یک چهارضلعی است که چهار ضلع دارد و فقط دو ضلع آن با هم موازی‌اند. این دو ضلع موازی را معمولاً «قاعده‌ها» می‌نامند. دو ضلع دیگر که موازی نیستند، «ساق‌ها» نام دارند.

قاعده‌ها دو ضلع موازی ذوزنقه هستند. ممکن است یکی بزرگ‌تر و دیگری کوچک‌تر باشد.
ساق‌ها دو ضلع غیرموازی ذوزنقه هستند که قاعده‌ها را به هم وصل می‌کنند.

چرا جواب «ذوزنقه» است؟

در سؤال گفته شده «فقط دو ضلع موازی»؛ یعنی از چهار ضلع شکل، تنها یک جفت ضلع با هم موازی‌اند. همین ویژگی، شکل را از چهارضلعی‌هایی مثل مستطیل و متوازی‌الاضلاع جدا می‌کند. در متوازی‌الاضلاع هر دو جفت ضلع روبه‌رو موازی هستند، اما در ذوزنقه فقط یک جفت ضلع موازی وجود دارد.

اگر بخواهید ذوزنقه را در ذهن تصور کنید، به شکلی فکر کنید که بالا و پایین آن مثل دو خط صاف و هم‌جهت هستند، اما دو طرف چپ و راست آن کج‌اند و با هم موازی نیستند.

ویژگی‌های ذوزنقه

  • ذوزنقه چهار ضلع دارد، پس یک چهارضلعی است.
  • فقط یک جفت ضلع موازی دارد.
  • دو ضلع موازی آن قاعده نامیده می‌شوند.
  • دو ضلع غیرموازی آن ساق نامیده می‌شوند.
  • مجموع زاویه‌های داخلی هر چهارضلعی، از جمله ذوزنقه، ۳۶۰ درجه است.
  • در بسیاری از ذوزنقه‌ها، دو قاعده طول‌های متفاوت دارند.

تفاوت ذوزنقه با متوازی‌الاضلاع

گاهی دانش‌آموزان ذوزنقه را با متوازی‌الاضلاع اشتباه می‌گیرند. تفاوت اصلی در تعداد جفت ضلع‌های موازی است. ذوزنقه فقط یک جفت ضلع موازی دارد، اما متوازی‌الاضلاع دو جفت ضلع موازی دارد. مستطیل، مربع و لوزی هم از خانواده شکل‌هایی هستند که دو جفت ضلع موازی دارند.

نکته امتحانی: اگر در سؤال کلمه «فقط» آمده باشد، یعنی شکل نباید دو جفت ضلع موازی داشته باشد. پس جواب «ذوزنقه» است، نه متوازی‌الاضلاع.

انواع ذوزنقه

ذوزنقه معمولی فقط یک جفت ضلع موازی دارد و ساق‌های آن الزاماً برابر یا عمود نیستند.
ذوزنقه متساوی‌الساقین دو ساق آن با هم برابرند و زاویه‌های کنار هر قاعده با هم برابر می‌شوند.
ذوزنقه قائم‌الزاویه یکی از ساق‌ها بر قاعده‌ها عمود است و در شکل زاویه قائمه دیده می‌شود.
ذوزنقه با قاعده‌های نامساوی در بیشتر شکل‌ها یک قاعده بزرگ‌تر و قاعده دیگر کوچک‌تر است.

فرمول مساحت ذوزنقه

اگر طول دو قاعده و ارتفاع ذوزنقه را داشته باشیم، می‌توانیم مساحت آن را حساب کنیم. ارتفاع یعنی فاصله عمودی بین دو قاعده موازی.

مساحت ذوزنقه = مجموع دو قاعده × ارتفاع ÷ ۲

مثلاً اگر قاعده‌ها ۶ و ۱۰ سانتی‌متر و ارتفاع ۴ سانتی‌متر باشد، مساحت برابر است با: ۳۲ سانتی‌متر مربع.

نمونه سؤال و جواب

سؤال

چهارضلعی که فقط دو ضلع موازی داشته باشد چه نام دارد؟

جواب

ذوزنقه؛ چون فقط یک جفت ضلع موازی دارد.

جمع‌بندی

چهارضلعی که فقط دو ضلع موازی داشته باشد، ذوزنقه نام دارد. دو ضلع موازی ذوزنقه قاعده هستند و دو ضلع غیرموازی آن ساق نامیده می‌شوند. تفاوت اصلی ذوزنقه با متوازی‌الاضلاع این است که ذوزنقه فقط یک جفت ضلع موازی دارد، اما متوازی‌الاضلاع دو جفت ضلع موازی دارد.

تازه‌ترین مطالب

همه مطالب

پیشنهاد مطالعه

چند مطلب تصادفی از آرشیو سوگو، شاید این‌ها هم به کارتان بیاید.

نظرات

هنوز نظری ثبت نشده. اولین نفر باشید!