معنی بیت چو رستم بدیدش برانگیخت اسب
وقتی رستم او را دید، اسبش را به حرکت درآورد و مانند آذرگشسب، تند و پرقدرت به سوی او حمله کرد.
در این بیت، فردوسی سرعت و هیجان حمله رستم را با آذرگشسب، یعنی آتش جهنده یا چیزی مانند برق و شعله، مقایسه کرده است.
این بیت از داستان هفت خان رستم و نبرد با ارژنگ دیو است. رستم وقتی دشمن را می بیند، بی درنگ اسب خود را می راند و با شتابی بسیار به سوی او می تازد.
دقت کنید: آذرگشسب در این بیت به معنی پدربزرگ رستم نیست؛ در اینجا مفهوم آتش، برق، تندی و نیروی بسیار دارد.
معنی واژه ها
وقتی که، هنگامی که
او را دید؛ منظور ارژنگ دیو است.
اسب را به حرکت درآورد و آن را تازاند.
به سوی او حمله کرد.
آتش جهنده، برق آسا و نمادی از سرعت و نیروی آتشین
مفهوم بیت
مفهوم بیت این است که رستم با دیدن دشمن، بدون ترس و درنگ وارد میدان شد. شاعر برای نشان دادن شتاب و قدرت او، حرکت رستم را به آذرگشسب تشبیه کرده است؛ یعنی حمله او سریع، پرهیجان و کوبنده بود.
آرایه های ادبی
- تشبیه: رستم یا تاختن او به آذرگشسب مانند شده است.
- مبالغه: سرعت و قدرت حمله رستم بسیار بزرگ و پرشکوه نشان داده شده است.
- فضای حماسی: واژه هایی مثل «برانگیخت»، «تاخت» و «آذرگشسب» صحنه نبرد را پرهیجان می کنند.
معنی روان برای دفتر
رستم همین که دشمن را دید، اسبش را تازاند و مانند آتشی تند و جهنده با سرعت و قدرت به سوی او حمله کرد.
جمع بندی
این بیت شجاعت، سرعت و قدرت رستم را در نبرد نشان می دهد. آذرگشسب در اینجا نشانه حرکت آتشین، تند و نیرومند است.
نظرات